Transport odpadów – problem rozbieżności między BDO a licencją transportową

W praktyce obrotu gospodarczego coraz częściej ujawnia się problem, który na pierwszy rzut oka wydaje się jedynie formalnością, a w rzeczywistości może prowadzić do poważnych konsekwencji prawnych i finansowych. Chodzi o rozbieżność pomiędzy wpisem do rejestru BDO a posiadaniem licencji transportowej w zakresie przewozu odpadów.

System, który wymaga spójności

Transport odpadów może być wykonywany wyłącznie przez podmiot, który spełnia jednocześnie dwa warunki:

• posiada odpowiednie uprawnienia transportowe (licencję lub zezwolenie na wykonywanie transportu drogowego rzeczy) oraz
• jest wpisany w rejestrze BDO jako transportujący odpady.

Problem pojawia się w sytuacji, gdy te dwa elementy nie są ze sobą spójne. W praktyce zdarza się, że w BDO wpisana jest spółka cywilna, natomiast licencję transportową posiada jeden ze wspólników albo zupełnie inny podmiot. Taka konstrukcja, choć często wynika z niedopatrzenia przedsiębiorców, prowadzi do powstania poważnej luki prawnej.

Spółka cywilna – charakter prawny

Kluczowe znaczenie ma tu charakter prawny spółki cywilnej. Nie posiada ona osobowości prawnej ani zdolności prawnej w klasycznym rozumieniu. Przedsiębiorcami są jej wspólnicy, a nie sama spółka.

Oznacza to, że formalnie umowa na transport odpadów zawierana jest ze wspólnikami, natomiast zdarza się, że wpis w BDO często wskazuje „spółkę cywilną” jako transportującego. Jeżeli dodatkowo licencja transportowa została wydana na inny podmiot (np. jednego wspólnika jako osobę fizyczną), powstaje rozbieżność, której nie da się łatwo obronić w przypadku kontroli.

Obowiązki transportującego – nie tylko formalność

Ustawa o odpadach wprost nakłada na transportującego obowiązki dokumentacyjne. Zgodnie z art. 24 ust. 5 i 6 transportujący odpady wykonujący usługę transportu ma obowiązek posługiwać się indywidualnym numerem rejestrowym BDO na dokumentach związanych z tą usługą, a środki transportu muszą być odpowiednio oznakowane.

W praktyce oznacza to, że numer BDO używany w dokumentach musi odpowiadać rzeczywistemu podmiotowi wykonującemu transport. Jeżeli transport realizuje podmiot posiadający licencję, ale nie jest on wpisany do BDO – naruszenie jest oczywiste. Jeżeli natomiast wpis w BDO dotyczy innego podmiotu niż ten, który posiada licencję – powstaje stan niezgodności systemowej.

Ryzyka dla zlecającego transport

Wbrew powszechnemu przekonaniu, ryzyko nie dotyczy wyłącznie przewoźnika. Podmiot zlecający transport odpadów również ponosi odpowiedzialność za wybór wykonawcy, który działa zgodnie z przepisami.

Zlecenie transportu podmiotowi niespełniającemu łącznie wymogu wpisu do BDO i posiadania licencji transportowej może skutkować:

• zakwestionowaniem legalności transportu,
• nałożeniem administracyjnych kar pieniężnych,
• problemami dowodowymi w zakresie gospodarowania odpadami,
• ryzykiem odpowiedzialności w toku kontroli WIOŚ lub ITD.

Skąd bierze się problem?

Źródłem problemu jest najczęściej brak świadomości regulacyjnej. Przedsiębiorcy rejestrują działalność w BDO „na spółkę”, nie analizując, czy tożsamość podmiotowa pokrywa się z licencją transportową. W efekcie systemy prawne – transportowy i odpadowy – funkcjonują równolegle, ale bez wymaganej spójności.

Jak wyjść z tej sytuacji?

Transport odpadów powinien być wykonywany przez ten sam podmiot, który:

• posiada licencję transportową,
• jest wpisany do BDO jako transportujący odpady,
• posługuje się swoim numerem BDO w dokumentacji transportowej.

W praktyce oznacza to konieczność:

• aktualizacji wpisu w BDO,
• dostosowania struktury działalności (np. rejestracji właściwego wspólnika),
• albo zmiany podmiotu świadczącego usługę transportu.

Wnioski: formalność, która decyduje o legalności

Choć problem może wydawać się techniczny, w rzeczywistości dotyka podstaw legalności transportu odpadów. Brak zgodności między wpisem do BDO a licencją transportową nie jest drobnym uchybieniem – to realne ryzyko naruszenia przepisów.

W przypadku pytań  o transport drogowy odpadów, zapraszamy do kontaktu pod adresem j.zyga@ecolegal.pl

Justyna Zyga

Radca prawny

tel. 601 686 007